Yangilik
Kylian Mbappé sardorligi: Fransiya terma jamoasining statistika asosidagi yetakchilik modeli
Dilshod Rahimov
Sport statistikachi
2026-09-04
Didier Deschampsning 2023-yil mart oyida Kylian Mbappéga sardorlik bogʻichini topshirish qarori dastlab muxlislar orasida ikkilanish bilan kutib olindi. 24 yoshli hujumchining yetakchilik tajribasi cheklangan edi, jamoada esa 2018-yilgi jahon chempioni boʻlgan raqobatbardosh shaxslar yetarli edi. Ammo 17 oylik davr ichida toʻplangan maʼlumotlar Deschampsning tanlovi faqat psixologik emas, balki statistik jihatdan ham oqlanganini tasdiqlaydi.
Fransiya terma jamoasi Mbappé sardorligida 14 ta rasmiy oʻyin oʻtkazdi. Natijalar: 10 gʻalaba, 3 durang, 1 magʻlubiyat. Bu koʻrsatkich 71.4% gʻalaba foizini beradi, Deschamps boshqaruvidagi oldingi 12 yillik davrda bu raqam 64.8% edi. Magʻlubiyat esa faqat Germaniyaga qarshi oʻrtoqlik uchrashuvida qayd etilgan, musobaqa oʻyinlarida Fransiya hali magʻlubiyatga uchramagan.
Sardorlik oʻzgarishi bilan jamoaning texnik-taktik koʻrsatkichlarida sezilarli siljishlar kuzatildi. Maʼlumotlar Markaziy razvedka agentligi uslubidagi tahlilni talab qiladigan darajada aniq. Hujumdagi samaradorlikni oʻlchash uchun 3 ta asosiy parametr olindi: xG (kutilgan gol), aniq uzatmalar foizi va yuqori bosimdagi toʻpni qaytarish soni.
Mbappé sardorligidagi 14 oʻyinda Fransiya har bir oʻyinga oʻrtacha 2.14 xG toʻpladi. Bu Deschamps davrining 2014-2022 yillardagi segmenti (1.87 xG) bilan solishtirganda 14.4% yuqori. Hujumdagi oʻzgarishlardan muhimi, jamoa yarim himoyada toʻpni ushlab turishdan koʻra, tezkor hujumlarga moyil boʻldi. Oʻyin boshida (birinchi 15 daqiqa) kiritilgan gollar soni 4 tani tashkil etdi, oldingi davrda bu koʻrsatkich 2 ta edi. Bu Deschampsning "tezkor boshlanish" taktikasini Mbappé faol ijro etayotganini anglatadi.
Jadval 1. Fransiya terma jamoasi koʻrsatkichlari (2014-2022 vs 2023-2024):
| Koʻrsatkich | 2014-2022 davri | 2023-2024 davri | Farq |
|---|---|---|---|
| Oʻrtacha xG (oʻyin hisobiga) | 1.87 | 2.14 | +0.27 |
| Aniq uzatmalar foizi | 88.2% | 91.4% | +3.2% |
| Yuqori bosimda toʻp qaytarish | 8.1 marta/oʻyin | 10.7 marta/oʻyin | +2.6 |
| Birinchi boʻlimdagi gollar | 0.64 | 0.92 | +0.28 |
| Qarshi hujumdagi gollar | 0.28 | 0.51 | +0.23 |
Statistik tahlil shuni koʻrsatadiki, Mbappé faqat gol uruvchi emas, balki jamoaning press-momentumini nazorat qiluvchi shaxsga aylandi. Uning oʻrtacha toʻpga tegish soni sardorlikdan oldingi davrda 42.3 ta boʻlgan boʻlsa, keyingi davrda 51.8 taga koʻtarildi. Oʻsish 22.4% ni tashkil etadi. Bu raqamlar uning oʻyin taqsimotida markaziy figuraga aylanganini isbotlaydi.
Barcha koʻrsatkichlar ijobiy emas. Jamoa himoyasida sezilarli yumshatish kuzatilmoqda. Sardorlik davridagi 14 oʻyinda Fransiya 13 ta gol oʻtkazib yubordi, bu har oʻyin uchun 0.93 ta gol demakdir. Oldingi davrda bu raqam 0.78 edi. Yevropa chempionati doirasidagi 4 oʻyinda gol oʻtkazib yuborilgan oʻyinlar soni 3 ta, bu Deschamps uchun odatiy hol emas.
Muhim statistik ogohlantirish: jamoa orqa chiziqdagi individual xatolar tufayli gol oʻtkazib yuborish holatlari 2 barobarga oshdi. 2022-yilgi jahon chempionatida 7 ta oʻyinda 2 ta individual xato qayd etilgan boʻlsa, 2024-yilgi Yevropa chempionatidagi 4 ta oʻyinda 3 ta individual xato hisobiga gol oʻtkazildi. Bu raqamlar himoya intizomi bilan bogʻliq muammoni koʻrsatadi.
Boshqa bir nozik jihat: Mbappéning oʻzi gol urishda pasayish kuzatilmoqda. Sardorlikdan oldingi 12 oʻyinda 9 ta gol (har oʻyinda 0.75), sardorlik davridagi 14 oʻyinda 8 ta gol (0.57). Hujumchi sifatida u hali ham yuqori darajada, lekin raqamlar pasayish tendensiyasini koʻrsatadi. Buning oʻrnini qanot hujumchilari toʻldirgan: Ousmane Dembélé 3 ta gol, Marcus Thuram 2 ta gol urdi. Jamoa gollarining taqsimlanishi kengaygan, bu ijobiy holat.
Jadval 2. Gol taqsimoti (2023-2024 davri):
| Futbolchi | Gollar | Assistlar | Ishtirok |
|---|---|---|---|
| K. Mbappé | 8 | 5 | 14 |
| O. Dembélé | 3 | 2 | 11 |
| M. Thuram | 2 | 1 | 9 |
| A. Griezmann | 2 | 4 | 12 |
| R. Kolo Muani | 2 | 0 | 8 |
Agar siz terma jamoa taktikasini yoki yetakchilikning oʻyin natijalariga taʼsirini oʻrganayotgan boʻlsangiz, quyidagi raqamlar asosiy xulosalarni beradi. Fransiya terma jamoasining hozirgi koʻrsatkichlari Deschamps davridagi oʻrtacha darajadan yuqori, ammo himoya zaifligi va Mbappéning shaxsiy gol kamayishi eʼtibordan chetda qolmasligi kerak.
Statistik modelga koʻra, Fransiya yarim finalga chiqish ehtimoli 68% ni tashkil etadi (xG farqi +0.87 asosida). Finalga chiqish ehtimoli esa 54%. Bu raqamlar jamoa hali ham favorite ekanini koʻrsatadi, lekin 2022-yilgi jahon chempion